Sau ngày khai mạc World Cup, vợ
anh Hà gặp tôi báo tin chồng chị đang nằm viện trong tình trạng rất nguy kịch.
Tiếp đó, nhà thuốc chúng tôi nhận được một báo cáo từ bệnh viện mà anh Hà đang
điều trị (ở Úc có hệ thống quản lý y tế rất chặt chẽ nên giữa bệnh viện, nhà
thuốc, bác sĩ phòng mạch luôn liên lạc với nhau mỗi khi có tai biến xảy ra).
Uống Paracetamol sau khi uống rượu, bia
rất nguy hiểm. Ảnh: TL
Dễ mua và... dễ ngộ
độc
Theo báo cáo này, sau trận khai
mạc World Cup với kết quả đội tuyển nước chủ nhà Nam Phi mà anh yêu mến cầm hòa
được Mexico, anh Hà tổ chức bữa tiệc lai rai với những người đồng hương và cũng
là những người đang làm công cho gia đình anh. Đến khuya, anh Hà nhức đầu dữ
dội, cảm giác buồn nôn rồi “cho chó ăn chè” và có những triệu chứng giống như
cúm. Anh Hà lấy thuốc Tylenol ra uống.
Sáng hôm sau, anh Hà vẫn không
ngừng nôn mửa và da trở vàng nên phải vào bệnh viện. Xét nghiệm máu ngay lúc cấp
cứu cho thấy nồng độ men gan và bilirubin rất cao, chứng tỏ anh Hà có những dấu
hiệu không ổn về gan (bilirubin trong máu cao sẽ làm cho da và mắt trở nên
vàng).
Các bác sĩ điều trị nhận định
có hai khả năng xảy ra. Thứ nhất, anh Hà có thể bị nhiễm trùng gan, viêm gan
(chẳng hạn hepatitis A hoặc B). Thứ hai, có thể bị tổn thương gan do dược phẩm
gây ra. Cuộc hội chẩn cùng những xét nghiệm đã loại bỏ khả năng thứ nhất. Có
nghĩa là anh Hà đã bị ngộ độc thuốc Tylenol.
Tylenol có thành phần hoạt chất
chính là paracetamol (ở Mỹ gọi là acetaminophen), là thứ thuốc mà hiện nay ở
nhiều nước, kể cả nước ta, cũng dễ mua đến nỗi có người ví von là có thể tìm
thấy chúng trong cặp học sinh, giỏ xách của mấy bà đi chợ, thậm chí ở ngăn tủ
nhà bếp.
Chớ coi thường liều
thấp
Paracetamol được cho là lành
tính nhất trong các loại thuốc giảm đau. Nhưng paracetamol đã “quật” ngã anh Hà,
vì có thể anh vẫn dùng liều lượng như bình thường nhưng ngặt nỗi là cơ thể của
anh lần này không hề bình thường do đã dùng quá nhiều rượu, bia.
Về lý thuyết thì cơ thể chỉ bị
ngộ độc paracetamol khi dùng quá liều lượng. Nhưng đừng nghĩ là paracetamol
không gây ngộ độc cho gan ở liều thấp vì còn tùy vào từng cơ địa. Một liều đơn
(uống một lần) 3-4 g paracetamol hoặc 4-6 g (uống “lai rai” trong vòng 24 giờ)
vẫn có thể làm tổn thương gan nghiêm trọng, thậm chí có thể dẫn đến tử vong đối
với một số người. Đ
ặc biệt hơn nữa nếu trong
trường hợp cơ thể có... rượu, bia. Rượu, bia làm tăng độc tính của paracetamol.
Nếu đã uống rượu, bia mà bị nhức đầu thì tốt nhất là nên tìm cách khác để giải
quyết chứ không nên dùng paracetamol, nếu không còn cách nào khác mà phải dùng
thì chớ có dùng quá 2 g
trong vòng 24
giờ. Anh Hà là một thí dụ điển hình của sự tương tác giữa rượu với hàm lượng
paracetamol (Tylenol) mà anh đã uống trong ngày ấy.
Mùa World Cup khó mà tin các
tín đồ túc cầu sẽ không dùng rượu, bia để cùng lăn theo nhịp bóng, thức khuya mà
dùng nhiều rượu bia dễ gì tránh được những cơn nhức đầu. Biết trước như thế thì
phải liệu cách mà phòng tránh, chớ có dại để phải “chữa cháy” bằng paracetamol.
|
Liều lượng tối đa cho phép: 4 g
Các
biệt dược nổi tiếng của paracetamol là Tylenol, Panadol, Panamax... Đối với một
người lớn khỏe mạnh, liều lượng paracetamol tối đa cho phép trong thời gian 24
giờ chỉ là 4 g (4.000 mg), có nghĩa là 8 viên “mạnh” (mỗi viên “mạnh” chứa 500
mg và mỗi viên “thường” chứa 325 mg). Ở liều lượng cho phép, paracetamol rất an
toàn và tác dụng nhanh đối với những cơn nhức đầu, sốt, đau nhức... nhưng khi ở
liều cao thì sẽ gây độc cho gan. Một liều đơn từ 7 đến 10 g paracetamol là đã có
thể gây tổn thương gan cho một người khỏe
mạnh. |
Bản in
Gửi bạn bè
